Đau khớp chân đầu gối là triệu chứng phổ biến mà nhiều người gặp phải, đặc biệt ở độ tuổi trung niên trở lên. Cảm giác nhức mỏi, tê rần hoặc đau buốt lan tỏa từ khớp gối dọc theo cẳng chân đến gót bàn chân có thể khiến bạn khó chịu, ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày. Theo kinh nghiệm lâm sàng, triệu chứng này thường xuất phát từ các vấn đề liên quan đến xương khớp, thần kinh hoặc hệ tuần hoàn, chứ không phải ngẫu nhiên. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ nguyên nhân chính xác, dựa trên phân tích chuyên sâu từ Ông Nguyễn Thành Danh – truyền nhân đời thứ 4 dòng họ Lương y Nguyễn Văn Thơm, chuyên gia Đông y tại Dược Bình Đông với hơn 20 năm kinh nghiệm điều trị bệnh lý xương khớp. Chúng tôi tập trung giải thích nguyên nhân để bạn nắm bắt vấn đề, từ đó có hướng xử lý phù hợp.

Nguyên nhân phổ biến gây đau từ đầu gối xuống bàn chân

Triệu chứng đau lan từ đầu gối xuống bàn chân thường là tín hiệu cảnh báo từ cơ thể, phản ánh sự mất cân bằng trong hệ vận động hoặc thần kinh. Không chỉ dừng ở mức khó chịu thông thường, nó có thể liên quan đến các bệnh lý mạn tính nếu không được chú ý. Dựa trên các trường hợp thực tế mà chuyên gia Đông y đã tiếp xúc, nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ sự thoái hóa tự nhiên theo tuổi tác, chấn thương tích tụ hoặc các yếu tố bệnh lý nền. Dưới đây là những nguyên nhân chính, được phân loại rõ ràng để bạn dễ theo dõi.

• Bệnh lý xương khớp: Đây là nguyên nhân hàng đầu, chiếm tỷ lệ cao ở người lớn tuổi. Khi sụn khớp gối bị mòn dần, lực ép lên dây chằng và cơ quanh khớp tăng lên, gây đau lan xuống cẳng chân. Ví dụ, thoái hóa khớp gối làm xương cọ xát, dẫn đến viêm và tê mỏi dọc theo đường đi của dây thần kinh.
• Rối loạn thần kinh ngoại biên: Dây thần kinh từ cột sống lưng dưới chi phối vùng chân, nên bất kỳ chèn ép nào cũng gây đau rát, tê buốt từ gối đến bàn chân. Hội chứng đau thần kinh tọa là điển hình, khi đĩa đệm lồi ép dây thần kinh, tạo cảm giác như điện giật lan tỏa.
• Biến chứng từ bệnh mạn tính: Các bệnh như tiểu đường làm tổn thương mạch máu nhỏ nuôi dưỡng thần kinh chân, gây tê bì và đau âm ỉ. Hoặc suy giãn tĩnh mạch chi dưới khiến máu ứ đọng, tăng áp lực lên mô mềm từ gối xuống, đặc biệt khi đứng lâu.

Hiểu rõ những nguyên nhân này giúp bạn nhận diện sớm, tránh để tình trạng kéo dài ảnh hưởng đến di chuyển.

Bệnh lý xương khớp – Kẻ thù thầm lặng gây đau lan từ gối xuống chân

Xương khớp là nền tảng của hệ vận động, và khi chúng suy yếu, đau đớn thường lan tỏa theo đường cơ học từ điểm phát sinh. Ở vùng chân, khớp gối chịu lực lớn nhất, nên bất kỳ tổn thương nào cũng dễ ảnh hưởng đến phần dưới. Theo Ông Nguyễn Thành Danh, trong Đông y, tình trạng này thường liên quan đến “Phong – Hàn – Thấp” xâm nhập, làm khí huyết ứ trệ, dẫn đến đau nhức dọc theo kinh mạch. Các trường hợp ông tiếp nhận cho thấy, 70% bệnh nhân đau từ gối xuống bàn chân đều có dấu hiệu thoái hóa sớm, bắt nguồn từ lối sống ít vận động kết hợp tuổi tác.

• Thoái hóa khớp gối: Sụn khớp mỏng đi theo thời gian, đặc biệt ở người trên 50 tuổi, gây ma sát giữa xương đùi và xương chày. Đau bắt đầu từ mặt trước gối, lan xuống cẳng chân khi đi bộ hoặc leo cầu thang, kèm theo tiếng kêu lạo xạo. Nguyên nhân sâu xa là mất cân bằng canxi, làm xương giòn và dễ viêm.
• Viêm khớp dạng thấp: Đây là bệnh tự miễn, khiến màng hoạt dịch khớp gối sưng viêm, giải phóng chất gây đau lan theo dây chằng đến bàn chân. Triệu chứng thường đối xứng hai bên, đau nhiều vào buổi sáng, và có thể kèm sưng đỏ quanh gối.
• Chấn thương tích tụ: Những va chạm nhẹ lặp lại như chạy bộ sai tư thế hoặc mang vác nặng làm rách sụn chêm, gây đau nhói từ gối xuống bắp chân. Trong Đông y, đây được xem là “tụ máu” cản trở lưu thông, dẫn đến tê mỏi kéo dài.

Những bệnh lý này không chỉ gây đau mà còn làm giảm phạm vi vận động, đòi hỏi theo dõi chặt chẽ để tránh biến chứng.

Rối loạn thần kinh – Lý do khiến đau từ đầu gối xuống bàn chân tê rần khó chịu

Thần kinh ngoại biên như một hệ thống dây dẫn tín hiệu từ não bộ đến chân, nên bất kỳ tổn thương nào cũng gây đau lan tỏa theo đường đi của chúng. Từ đầu gối đến bàn chân là vùng dễ bị ảnh hưởng nhất vì dây thần kinh mác và chày chi phối chính. Chuyên gia Nguyễn Thành Danh nhấn mạnh, trong thực hành Đông y, rối loạn này thường do “hàn thấp” tích tụ, làm kinh lạc tắc nghẽn, dẫn đến tê buốt như kim chích. Các ca bệnh ông điều trị cho thấy, nguyên nhân thần kinh chiếm khoảng 25%, thường liên quan đến tư thế ngồi làm việc sai hoặc stress kéo dài.

• Đau thần kinh tọa: Đĩa đệm cột sống lưng dưới lồi ra ép dây thần kinh tọa, gây đau từ mông qua gối xuống bàn chân. Triệu chứng điển hình là đau tăng khi ho hoặc cúi người, kèm tê chân phải hoặc trái tùy bên tổn thương.
• Hội chứng chèn ép dây thần kinh ở cẳng chân: Ống cổ chân hẹp hoặc dây thần kinh mác bị kẹt do giày dép chật, dẫn đến đau buốt từ gối xuống mu bàn chân. Đây phổ biến ở người làm việc văn phòng, đứng lâu.
• Bệnh lý Lyme hoặc nhiễm trùng: Vi khuẩn xâm nhập qua vết thương nhỏ gây viêm thần kinh, đau lan dọc chân với cảm giác bỏng rát. Ít gặp hơn nhưng nghiêm trọng nếu không phát hiện sớm.

Việc phân biệt rối loạn thần kinh giúp tránh nhầm lẫn với các vấn đề cơ học, từ đó định hướng đúng.

Các nguyên nhân khác liên quan đến hệ tuần hoàn và bệnh nền

Ngoài xương khớp và thần kinh, một số yếu tố hệ thống cũng góp phần gây đau từ đầu gối xuống bàn chân, thường gặp ở người có bệnh mạn tính. Những nguyên nhân này ít trực tiếp hơn nhưng tích tụ dần, làm triệu chứng dai dẳng. Theo quan sát của Ông Nguyễn Thành Danh, bệnh nhân tiểu đường hoặc huyết áp cao thường có đau chân kèm tê, do khí huyết không thông suốt theo nguyên lý Đông y. Điều này nhấn mạnh nhu cầu kiểm tra toàn diện để loại trừ các yếu tố ẩn.

• Biến chứng tiểu đường: Đường huyết cao làm tổn thương thần kinh ngoại biên (neuropathy), gây đau râm ran từ gối đến ngón chân, đặc biệt ban đêm. Khoảng 50% bệnh nhân tiểu đường gặp phải, do mạch máu nhỏ bị xơ vữa.
• Suy giãn tĩnh mạch chi dưới: Van tĩnh mạch hỏng khiến máu ứ ở cẳng chân, tăng áp lực gây đau nhức từ gối xuống, kèm chân sưng phù. Nguyên nhân từ đứng lâu hoặc thừa cân.
• Thiếu hụt vitamin và khoáng chất: Thiếu vitamin B12 hoặc magiê làm thần kinh dễ kích thích, đau lan dọc chân. Thường gặp ở chế độ ăn kém, dẫn đến tê bì nhẹ nhưng kéo dài.

Những nguyên nhân này thường kết hợp với yếu tố lối sống, đòi hỏi theo dõi định kỳ.

Tóm lại, đau từ đầu gối xuống bàn chân chủ yếu do bệnh lý xương khớp, rối loạn thần kinh hoặc biến chứng mạn tính, như phân tích trên. Hiểu rõ nguyên nhân là bước đầu để bạn chủ động chăm sóc sức khỏe. Ông Nguyễn Thành Danh khuyên, nếu triệu chứng kéo dài, hãy thăm khám sớm để xác định chính xác. Tại Dược Bình Đông, với truyền thống Đông y lâu đời, chúng tôi hỗ trợ qua các bài thuốc thảo dược như Thảo Linh Tiên – sản phẩm kết hợp Dây đau xương, Đảng sâm, Đỗ trọng, giúp cân bằng khí huyết, hỗ trợ giảm triệu chứng đau nhức chân tay do xương khớp. Đây không phải lời khuyên thay thế bác sĩ, mà là giải pháp bổ trợ từ thiên nhiên, đã giúp nhiều bệnh nhân cải thiện. Hãy liên hệ chuyên gia để được tư vấn miễn phí, vì sức khỏe chân là nền tảng cho sự di chuyển thoải mái hàng ngày.

Thông tin của Lương y Nguyễn Thành Danh

Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y

(*) Bản quyền bài viết thuộc về Dược Bình Đông. Khi chia sẻ, cần trích dẫn nguồn đầy đủ: “Tác giả: Lương y Nguyễn Thành Danh – Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y”. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ, ví dụ: “Theo Dược Bình Đông” hoặc tương tự, đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ.

Tham khảo: Vinmec, Nhà thuốc Long Châu, Bệnh viện Tâm Anh ,  Medlatec